به‌روز شده در: ۲۷ آبان ۱۳۹۶ - ۰۷:۴۶
کد خبر: ۴۲۷۳۳۶
تاریخ انتشار: ۲۱ شهريور ۱۳۹۶ - ۱۴:۱۴
پرسش: منظور از مزاج چیست و چه کسانی سرد مزاج و چه کسانی گرم مزاج هستند؟
پاسخ: از مجموعه اطلاعات بدست آمده در منابع مختلف طبی دیرین و منابع مذهبی و اخبار و احادیث پیرامون مزاج شناسی چنین استنباط می شود که بطور کلی دو تعریف پیرامون مزاج وجود دارد، اول تعریف طب سنتی؛ دوم تعریف طب اسلامی.

تعریف مزاج از دیدگاه طب سنتی

به گزتارش نامه نیوز ، بر آیند اثر مجموعه عناصر و ارکان مادی نظام هستی در یک شی، گیاه، غذا، حیوان و انسان را مزاج آن می نامیم. برخی از حکما نقش رفتارها را در پیدایش مزاج دخیل می دانند و برخی دیگر نیز نقش پندارها را تحت عنوان عوامل نفسانی( غم و شادی که موجب بروز سودا و صفرا ) در بروز مزاج مطرح می سازند –

اما بطور مشخص یک عنوان بر جسته برای عوامل و عناصر معنوی ( غذای حرام و حلال و یا نیت پلید و خیر در بروز مزاج ) در شکل گیری مزاج قرار نداده اند.

تعریف مزاج از دیدگاه طب اسلامی

از دیدگاه طب اسلامی بر آیند اثر مجموعه عناصر و ارکان مادی و معنوی تبلور یافته در یک شی، گیاه ، غذا ، حیوان ، انسان و رفتار و پندار را مزاج آن می نامیم. در این تعریف عناصر معنوی (مثبت و منفی) شامل : ۱- نیت خالص ۲- دعا ۳- حلیت ۴- نام و یاد خدا ۵- روح تعاون ۶- احساس مهربانی

۷- عطوفت و بخشش ۸- نیت ریا کارانه و خودنمایی ۹- رفتار بدون یاد خدا ۱۰- حرام بودن فعل و یا شی ۱۱- روح خصومت ۱۲- احساس کینه ورزی ۱۳- خشونت ۱۴- حرص و آز

در چگونگی تکوین مزاج یک شی ، گیاه ، غذا ، حیوان و انسان اثر می گذارد و کارآیی آن عنصر را دگرگون می سازد و از آن عنصری پایا، ماندگار، حق گرا، خیر آمیز و یا عنصری فاسد شدنی، تباه، باطل گرا و شر خیز پدیدی می آورد. مزاج شناسی علمی است که بر اساس آن این علم هم جامعه شناسی می تواند سامان گیرد و هم مدیریت هم گزینش نیروها سامان می گیرد.
بعضی از و یژگیهای چهار مزاج اصلی در زیر ارائه میشود.

۱- آدمهای با مزاج (طبع) سرد و تر (بلغمی مزاج)

الف – تیپ و ظاهر : سفیدی پوست و نرمی آن، سفیدی و بی فروغی رنگ چشم، سفیدی زودرس موها، بی مو، رقیق و فراوان، چاقی و درشتی بدن

ب – از نظر بازتابهای روانی ورفتاری : گرایش به علوم عقلی و ریاضیات، حسابگر و محتاط، بد بهار و بد زمستان، منطقی و عاقل، میانه رو – محتاط و گاهی ترسو، تجارت پیشه، بدون استعداد ریسک، آرام – منزوی و دارای حرکات کند، منظم و دقیق، گذشته نگر، ظریف و ریزبین –

حساس، کینه توز، دارای استعداد افسردگی، بی علاقه به یادگیری، نیازمند محبت، اهل سازش – متاثر از دیگران – بی اراده، درون گرا – خودخور – منفی باف، فراموش کار- کند ذهن، میل جنسی کم و توان جنسی کم، راحت و بی قید به اکثر مسائل

پ – از نظر سازگاری با غذاها : سازگار با غذاهای گرم و لطیف چون نخود آب، آبگوشت، گوشت مرغ و کبوتر، پنیر، گردو، نارگیل، شنبلیله، سیر، دارچین، آویشن، رازیانه، مقل و بالنگو

ج – علایم بیماری دراثر غلبه بلغم: سپیدی، نرمی و سستی پوست، سنگینی حواس، ریزش لعاب دهان و آب بینی رقیق غیر سوزان، آروغ ترش و ضعف معده ( با خوردن ترشیجات)، ضعف جسم و مفاصل، بی میلی به غذای صبح، سکته، برص، سفیدی ادرار، درد عقب سر، خواب زیاد(سطحی) خواب دیدن آب باران و برف وادویه.

د- پیشگیری از بروز غلبه خلط : نخوردن غذاهای سرد و تر در فصول سرد سال مانند (ماست، خیار، هندوانه، کاهو، آلو، اسفناج، نارنج، پرتقال، برنج و گوشت گاو و گوساله و بز و ماهی، مرغ و تخم مرغ شهری) خوردن دم کرده استوخدوس یا چای زنجبیلی.

۲-آدمهای با مزاج (طبع) سرد و خشک (سوداوی مزاج)

الف – تیپ و ظاهر: سیاهی پراکنده و غالب پوست، کدر بودن سفیدی چشم، پرمویی، لاغری و باریکی و خشکی اندامها

ب – از نظر بازتابهای روانی و رفتاری : علاقمند به حسابگری و مسائل فنی، همه سونگر – تیزهوش، بهار و تابستان را دوست دارند، کم احساس و منطقی، میانه رو و محتاط، کم انرژی و مداومت در انجام کار، تمایل کم به معنویت، نا آرام و همیشه در فکر، دارای وسواس و نگرانی و دودلی، بدون توان ریسک،

اننتقامجو، منظم، مجذوب نمی شود، خود خور (درون گرا)، فکر و خیال فراوان، بدبین- حساس- نگران، اهل جنجال و جدال، تیز بین و با دقت همه جانبه، میل جنسی فراوان – توان جنسی کم، لجباز و یک دنده و پافشاری در انجام کارها

پ – از نظر سازگاری با غذاها : سازگار با غذا های تر و اندکی گرمی چون نخود آب، گوشت بره، گوشت مرغ و تخم مرغ اهلی، گندم، لوبیا، بادام شیرین، کشمش، انجیر، خربزه، کنگر، آلو شیرین، چغندر، شیر گوسفند، فندق، شلغم، ترب، آب نارگیل

ج – علایم بیماری دراثر غلبه سودا: لاغری و تیرگی رنگ و تمایل آن به سیاهی، غلظت خون، سبکی سر، سوزش معده، اشتهای کاذب، ریزش مو، سرفه خشک، جذام، آبریزش، تکرر و سوزش ادرار و تیرگی آن، فلج، خواب کم، وسواس، فزونی فکر و خیال و بدبینی، سرطان، سکته خواب و رؤیاها توام با وحشت و تاریکی

د- پیشگیری از بروز غلبه خلط :

پیشگیری از بروز پیش آمدهای نامناسب که تحریک و هیجان را بدنبال دارد، خوردن انجیر و کشمش و دم کرده سنبل طیب + گل گاو زبان + لیمو عمانی

از دیدگاه طب اسلامی بر آیند اثر مجموعه عناصر و ارکان مادی و معنوی تبلور یافته در یک شی، گیاه ، غذا ، حیوان ، انسان و رفتار و پندار را مزاج آن می نامیم.

۳-آدمهای با مزاج (طبع) گرم و خشک (صفراوی مزاج)

الف – تیپ و ظاهر : زردی چهره و چشم، زردی اسکلرا ،کم مو ، لاغری و باریکی اندام و خشکی اندامها، اندام متوسط

ب – از نظر بازتابهای روانی و رفتاری : گاهی علاقمند به ادبیات گاهی علاقمند به ریاضی، دارای استعداد خشونت و بدخلقی، پائیز و زمستان را دوست دارند، گاهی عاشق و گاهی فارغ، گاهی بااراده و گاهی سست، گاهی پرانرژی و گاهی کم انرژی، دارای استعداد معنوی (مقطعی)، تند و تیز و بی قرار، گاهی پر جرات و گاهی آرام، پرخاشگر،

ناآرام و دو دل، گاهی باعث رنجش دیگران میشود، تیزبین و دقیق در برخی ابعاد، مقید به اصول – منظم – حساس، آینده نگر و گاهی خیالباف و دقیق در تصمیم گیری، حاضر جواب و باهوش، گاهی سخاوتمند، پرحرف، میل بالای جنسی و توان جنسی متغیر، سریع و چالاک – پرانرژی

پ-از نظر سازگاری باغذاها : سازگار با غذاهای سرد و تر چون آلو، زردآلو، هندوانه، اسفناج، کدو، خیار، انار، شفتالو، کاهو، دوغ و ماست

ج – علایم بیماری در اثر غلبه صفرا:

یرقان، زردی دندان، تب، ریختن مو، کورک در سر، درد گوش و شقیقه، درد دهان، خشکی دهان و بینی تشنگی و سوزش معده، صدای گوش، خشکی مفاصل، سیاتالژی، بثورات، حصبه و نوبه، لذت از نسیم سرد، عدم اعتدال، بیقراری، استفراغ صفراوی، بی میلی به خوراک، خواب دیدن گرما، آتش و خورشید

د- پیشگیری از بروز غلبه خلط :

نخوردن غذاهای با طبع گرم و خشک مخصوصا در فصول گرم، قرار نگرفتن در معرض تابش خورشید و یا در نقاط گرم مانند حمام گرم، پیشگیری از وقوع ناملایمات و پیش آمدهای نامناسب مانند ترس و اضطراب

خوردن دم کرده گل بنفشه + لیمو عمانی

۴-آدمهای با مزاج (طبع) گرم و تر (دموی مزاج)

الف – تیپ و ظاهر : سرخی و برافروختگی، قرمزی اسکلرا، تعریق فراوان(عرق گرم)، تنومند، چاقی و درشتی بدن

ب – از نظر بازتابهای روانی و رفتاری : علاقه به ادبیات و موسیقی، استعداد شاعری، علاقه به طبیعت، اهل عشق و محبت، بلند پرواز، دور اندیش، اهل خیر و معنویت، شجاع و جسور، خوش اخلاق و خوش رو، دارای توان ریسک، اعتماد به نفس بالا، دارای استعداد شقاوت (آنی) سخاوتمند،

تنوع طلب و بی علاقه بکار تکراری، بی نظم، بد حال در تابستان، دارای هوش و حافظه برتر، نوع دوست، میل و توان جنسی زیاد، سریع و چالاک- پرانرژی

پ – از نظر سازگاری با غذاها : سازگار با غذاهای سرد و اندکی مایل به خشکی چون غوره، شاه توت، سنجد، تمر، گشنیز، نارنج، لیمو، پرتقال، نارنگی، گلابی، برنج

ج – علایم بیماری در اثر غلبه دم: سرخی رنگ بدن و زبان، قرمزی چشم، سنگینی سر، خالی شدن زیر پا، سستی و کاهلی اعضا، گر گرفتگی، حواس پرتی، خمیازه، دهان دره، بروز برخی جوشها در بدن، و گاهی خونریزی لثه ها و بینی کندی ذهن، درد گلو و پیشانی، آبریزش، ذاتالجنب، درداستخوان، گزگز پوست، امتلا، هپاتیت، سردرد جلوی پیشانی، ورم طحال و دستگاه تناسلی، خواب رؤیا های سرخ و خونین

د- پیشگیری از بروز غلبه خلط : امساک درخوردن غذای طبع گرم و پیشگیری از بروز یبوست با خوردن سبزیجات تازه، و خوردن غذاهای سازگار با طبع فرد

منبع : سلامتی
برچسب ها: مزاج ، مزاج گرم ، مزاج سرد
نام:
ایمیل:
* نظر:
چندرسانه‌ای
وبگردی
ببینید
بشنوید
پیشنهاد ویژه
آخرین اخبار